“Semurimi anochengetedza mhuka, tsika dzatinoshandisa papurazi redu dziri kutipa kuti ‘titore carbon’ iri mumhepo tichiichengeta muvhu redu. Izvi zvinoita kuti ndive murimi ari nani. Tsika yekurima kabhoni inotsigira kuedza kwangu kurima chikafu chakawanda uye kubatsira nharaunda panguva imwe chete,” anonyora kudaro Andre-Figueiredo Dobashi mune ino chinyorwa chakaburitswa na Global Farmer Network. Chinyorwa chakanzi “Ini ndiri murimi wekuchengetedza mhuka anoba kabhoni zvachose".
Isu tinotsikisa chinyorwa chizere cheDobashi pazasi, neruremekedzo rweGlobal Farmer Network.
Shoko rokuti “kupamba” hongu rinobata pfungwa dzevateereri. Zvinovaisa pakurinda. Ndiko kusaka ndichiishandisa. Vanhu vazhinji havana ruzivo rwekuti varimi vanogara vachitora carbon dioxide kubva mumhepo-uye kuti sezvatinoita, tiri kurwisa zvinokuvadza zvinokonzerwa nekushanduka kwemamiriro ekunze.
Sevarimi, tinoda kuti vanzwisise zviri kuitika.
Chikamu chedambudziko redu ndechekuti veruzhinji, kusanganisira vakuru vakuru vehurumende, havazive zvakakwana nezve sainzi yekurima kabhoni uye kuti kuri kubvumira sei varimi kuti vave chikamu chemhinduro yekusanduka kwemamiriro ekunze. Masayendisiti paanoedza kutsanangura kuti nei zvakakosha kubata kabhoni, vanowanzoita kuti nyaya yacho inyanye nekushandisa mashoko akadai sekuti “sequestration” ayo vanhu vakawanda vasinganzwisisi.
Wakambonzwa chero munhu muhurukuro yakajairika achiti "sequestration"?
Urwu ndirwo rudzi rweshoko raunowana mugwaro rekudzidza rebvunzo yekupinda yunivhesiti, pane iro raunoshandisa mukutaura kwemazuva ese nemhuri uye neshamwari.
Ndicho chikonzero, sevarimi, tichida kutsvaga nzira itsva dzekutsanangura nzira yekutorwa kwekabhoni. Nepfungwa ye "kupamba kabhoni," ndakasarudza dimikira. Simba remadimikira kuita kuti kuenzanisa kwakajeka kunzwisiswe nevakawanda kubatsire vanhu kuona pfungwa yepakutanga zvakajeka. Dimikira chairo rekubiwa kabhoni rinogona kuvandudza ruzivo rwesainzi chaiyo.
Saka, ndiri kabhoni kidnapper. Tichishandisa carbon-smart maitiro papurazi redu, tiri kurima kudya kwakawanda, kuwedzera organic matter kuitira kuti ivhu rive neutano uye kushandisa zvishoma zvekushandisa kuita basa rose rakanaka iri.
Nehunyanzvi, ndini mutungamiriri wemission iyi. Zvirimwa zvangu zvinonyanya kushanda. Ndivo vakaba vanhu chaivo.
Kuburikidza nemaitiro akajairwa ebhayoloji, zvirimwa zvinodhonza carbon dioxide kubva mumhepo. Zvadaro vanoisundira pasi nemidzi yavo voisa kabhoni muvhu. Ndiko kwainobatwa uye inoita zvakanyanya kunaka.
Chokwadi pane zvakawanda zvakanaka zvibereko. Chekutanga, kurima kabhoni kunobatsira mukukura kwezvirimwa, zvinoreva kuti chibage changu nesoya beans zvinokura. Sezvo goho rangu richiwedzera, uye mari yangu yekushandisa ichidzikira, hupfumi hwangu hunokwira zvichititendera kuti tirambe tichivandudza maitiro edu ekurima kabhoni.
Chechipiri, kurima kabhoni kunovandudza hutano hwevhu repurazi rangu kwenguva refu. Inosimudzira organic content muminda yangu, inobatsira ivhu kuchengetedza mwando, uye inobatsira kudzivirira kukukurwa kwevhu nekuchengetedza ivhu panzvimbo.
Chechitatu, inoderedza migumisiro inokuvadza yekuchinja kwemamiriro ekunze. Magasi egreenhouse anobuda muzviputi zvefodya nemapombi anopedza simba ndiwo anokonzera dambudziko guru. Kuba kabhoni mumapurazi kunoshanda kune rimwe divi, kusveta kabhoni kubva mumhepo nekuichengeta pasi petsoka dzedu.
Kuita kuri nyore kwekurima zvirimwa kunondiita murimi wecarbon—asi papurazi redu, tinotora matanho ekuwedzera kuita basa riri nani. Tave kushandisa no-till, zvinoreva kuti tinochengeta ivhu rakasimba pane kurishandura. Nekuramba kuikanganisa, tinoita basa riri nani rekuvhara kabhoni muvhu. Isu tinoshandisa zvakare hurongwa hwekuchinjanisa zvirimwa nembesa dzakavharisa - ndinodzidaidza kuti mbesa dzekubirira - dzisingaite chikafu asi, nekuda kwephotosynthesis, inoshandura kabhoni kubva mumhepo, kuinyudza muvhu uye kuishandura kuita simba rekukura kwezvirimwa.
Vanoba kabhoni vanobudirira vanonyatsoteerera 'rudzikinuro' rwavanotarisira. Nemamwe mashoko, tinoyera zvatinoita. Zvinotanga nehwaro hwekutanga. Kabhoni yakawanda sei muvhu izvozvi? Tobva tatarisa totarisa kaviri uye nekatatu-zviyero zvitatu pamwaka-kuti tione kuti minda yedu inoita sei.
Kuti tiite izvi, tinokwanisa kuwana mamwe maturusi echizvino-zvino anowanikwa kuburikidza nesainzi-based ivhu labs kunyatsoyera kuti yakawanda kabhoni iripo muvhu. Aya marudzi ezvishandiso anozonyanya kuwanda sezvo isu tichinatsiridza kubatana kweinternet yekumaruwa, tichibvumira varimi vari kunzvimbo dziri kure kuti vayere kabhoni, vagovane zvabuda pamhepo uye vaenderere mberi nebasa rakaoma rekurima re21st-century.
Sezvatinodzidza mhedzisiro, tinodzidza zvinoshanda nezvisingashande. Tinogona kugadzirisa maitiro edu nekuvandudza zvatinoita.
Kwemakore akawanda, vashandi vemamiriro ekunze vakatsoropodza zvekurima uye varimi sechikamu chedambudziko rekushanduka kwemamiriro ekunze, pakupedzisira vachiona mitemo nemitemo inodzivisa basa redu. Zvakadaro isu tiri chikamu chemhinduro kudambudziko rekushanduka kwemamiriro ekunze.
Nekugovera nyaya yedu ye "carbon kidnapping", tiri kushandura rondedzero uye kubatsira nzanga kunzwisisa kuti kurima kabhoni ndicho chinhu chakanakisa pasi rose kwatiri tese.




